Gelukkig, gelukkig, er komt steeds meer aandacht voor stress. Ik bedoel dus: wat stress met je doet. En nee, da’s geen positief verhaal. Want stress ontregelt je hele systeem. Je spijsvertering, je stoelgang, je bloeddruk, je hormoonhuishouding, je libido – alles. Probeer maar eens bewust af te vallen ten tijde van stress – het gaat je niet lukken.

Trouwens: stress komt niet alleen door te weinig ontspanning! Je lichaam ervaart ook stress door andere ‘stressoren’, zoals verkeerde voeding, te weinig beweging en een slechte nachtrust.

 

Mr. Hypothalamus 

De hypothalamus in je hersenen is de zogenaamde ‘stuurman’ van je lichaam en regelt je onwillekeurige zenuwstelsel, waaronder sympathische en parasympatische activiteiten. Oftewel: lichamelijke actie en stress (sympathisch; fight/ flight) en rust en herstel (parasympathisch; rest/digest). Bij stress  is dus het sympathische zenuwstelsel actief, dat allerlei processen in je lichaam activeert. Wat weer leidt tot verstoringen in o.m. je lichaamstemperatuur, hormoonhuishouding, glucose en bloeddruk.

Logisch dus dat stress bijvoorbeeld je spijsvertering ontregelt. Pas als je lichaam in ruststand verkeert kan het gaan verteren. In de fight/flight modus wordt dat geblokkeerd, omdat er andere prioriteiten zijn.

Distress en eustress

Overigens – stress is niet altijd ongezond. Grofweg bestaan er twee soorten stress: distress en eustress. Distress is eigenlijk heel positief. Het heeft een belangrijke functie, namelijk: in actie komen. Plotseling staat die tijger voor je neus, en jij rent weg. Bij veel mensen blijft distress echter langdurig aanwezig. De activiteit van de sympathicus gaat dan ten koste van de activiteiten van de parasympathiscus. En – zie hierboven – dat gaat ten koste van bepaalde lichaamsfuncties, zoals je spijsvertering en je vruchtbaarheid.

Eustress heb je nodig om goed te kunnen presteren (de gezonde spanning wanneer je een presentatie moet geven) en om te focussen (bijvoorbeeld tijdens een tenniswedstrijd). En bij verliefdheid is die eustress (vlinders in je buik) simpelweg heerlijk.

Stress en lichamelijke ziekten

Gelukkig komt er ook steeds meer aandacht voor het verband tussen stress en (lichamelijke) ziektes. Ziektes zijn het gevolg van een ingewikkelde samenwerking tussen velerlei aspecten – en nee, zeker niet alleen lichamelijke. De impact van psychische aspecten, maar ook van de psychosociale omgeving (stress!) is gigantisch.  Negatieve ervaringen of zelfs traumatische ervaringen uit het verleden (stress!) maken je ziek. Een omgeving waarin je je niet gewaardeerd voelt (stress!) maakt je ziek. Maar ook financiële problemen (stress!) maken je ziek.

Hoe komt het dan dat de een wel ziek wordt en de ander niet? Daar is geen eenduidig antwoord op te geven. Ieder mens is anders en heeft andere genen. Ieder mens beweegt, eet en slaapt bovendien anders.  En ontspant ook anders. En dát is vaak cruciaal als het gaat om stress. Want stressregulatie is een belangrijke sleutel voor je gezondheid. Daarmee kun je spanning ‘handelen’ en afvoeren.
Evengoed: langdurige stress – zonder voldoende ‘stressafvoer’  – zal ieder mens vroeg of laat ‘nekken’.

 

Wil je meer weten? Plan een gratis en vrijblijvend Waardengesprek.

Of wil je de ‘stand van zaken’ van jouw stresssysteem in kaart brengen?
In een Leefstijl- en voedingsanalyse komt alles aan bod!

Leave a Reply